Przejdź do treści

Akumulatory do aparatów słuchowych

06/04/2017

W dzisiejszych czasach ładowalne baterie znajdują zastosowanie w wielu urządzeniach codziennego użytku – w smartfonach, laptopach, a nawet w samochodach. Dziesiątki lat temu pomyślano również o zastosowaniu takich baterii do aparatów słuchowych…

W 1939 roku Grant Wheat zgłosił w USA patent na „długo działające baterie do aparatów słuchowych”. Według niego bateria taka: „Musi być niewielka, zapewniać długi czas pracy i łatwość ładowania, musi też być wystarczająco wytrzymała, by nie uległa zniszczeniu w wyniku przypadkowego upuszczenia aparatu”. Jednak droga do osiągnięcia takiego celu okazała się bardzo długa…

Pierwsze akumulatory do aparatów słuchowych

Pierwsza ładowalna bateria do aparatu słuchowego została opracowana w 1943 roku. Była tak duża, że moż­na było ją stosować wyłącz­nie do aparatów noszonych w kieszeni, wymagała długiego czasu ładowania i miała ograniczony czas pracy wynoszący zaledwie 4–5 godzin. Był to czas niewystarczający, ponieważ aparat słuchowy zwykle nosi się przez cały dzień.

Kolejny problem stanowiła żywotność baterii. Po kilkuset ładowaniach baterie zwyczajnie się zużywały i nie nadawały się już do wykorzystania.

Ładowanie – funkcjonalność bardzo pożądana

Badania MarkeTrak IX pokazują, że aparaty słuchowe z możliwością ponownego ładowania znajdują się na szczycie listy funkcjonalności aparatów słuchowych najbardziej istotnych z punktu widzenia ich użytkowników. Na chwilę obecną w aparatach najczęściej stosowane są baterie cynko­wo-powietrzne, które należy regularnie wymieniać.

Lepsze aparaty słuchowe = większe zapotrzebowanie na energię

W przypadku aktualnie stosowanych aparatów słuchowych, które wykorzystują zaawansowaną technologię, odnotowuje się wzrost wymogów dotyczących zaopatrzenia w energię. Z tego powodu przygotowanie wydajnych ładowalnych baterii do aparatów stało się jeszcze trudniejsze.

Akumulatory srebrowo-cynkowe

W ostatnim czasie na rynek zaczęły wchodzić aparaty wykorzystujące akumulatory z tzw. ogniwami srebrowo-cynkowymi. Akumulatory te oferują większą wydajność i wyższą gęstość energii, niż akumulatory, które powsta­wały w przeszłości (w technologii niklowo-wodorkowej). Dzięki temu wyróżniają się one dłuższą żywotnością. Czas pełnego ładowania akumulatorów wynosi około 4 godzin. Niestety są też minusy tego rozwiązania – żywotność akumulatorów jest znacznie krótsza niż okres funkcjonowania całego aparatu słuchowego. Oznacza to konieczność częstej wymiany akumulatorów, co pociąga za sobą dodatkowe koszty.

Akumulatory litowo-jonowe

Niedawno zaczęły się po­jawiać w ofercie aparatów słuchowych modele wyposażone w akumulatory litowo-jonowe. Są to zdecydowanie najlżejsze akumulatory, stosowane powszechnie w szeregu urządzeń mobilnych takich jak smartfony czy kamery. Mają one najkrótszy czas ładowania i najdłuższy czas pracy. Maksymalna wydajność takiego akumulatora przy zastosowaniu w aparatach słuchowych wynosi co najmniej 24 godziny i może zostać osiągnięta już po 3 godzinach ładowania.

Wymogi dotyczące akumulatorów

Akumulatory stosowane w aparatach słuchowych muszą spełniać szczególne wymogi, ponieważ pomoce słuchowe noszone są średnio przez 12 godzin dziennie. Jeden aparat służy użytkownikowi średnio przez 5–6 lat. W tym czasie aparat słuchowy musi poradzić sobie z okresami upałów, kiedy jego użytkownik może in­tensywnie się pocić, a także z licznymi opadami deszczu.

W razie korozji istnieje możliwość szybkiej i taniej wymiany baterii cynkowo-powietrz­nej na nową, co w przypadku akumulatorów litowo-jonowych nie jest już takie proste. W aparatach z akumulatorami litowo-jonowymi koniecz­ne jest zastosowanie plomb zabezpieczających, a więc wymiana baterii przez protetyka słuchu nie jest możliwa.

Poziom zadowolenia użytkowników

Przed wprowadzeniem aparatu Phonak Audeo B-R (wyposażonego w aku­mulatory litowo-jonowe) przeprowadzono we Fran­cji i w USA badania, które miały sprawdzić, jaki jest poziom zadowolenia klienta z czasu pracy i czasu ładowania akumulatorów. Już pierwsze wyniki pozwoliły wyciągnąć wniosek, że aparaty słuchowe z możliwością ładowania cieszyły się o wiele większym uznaniem klientów niż aparaty z wymienialnymi bateriami cynkowo-powietrznymi.

Systemy ładowania

Zintegrowany akumulator znacznie ułatwia obsługę aparatu słuchowego. W celu naładowania urządzenia należy po prostu umieścić je w ładowarce – odpada zatem kosztowna i uciążliwa konieczność wymiany baterii.

Obecnie na rynku dostępne są dwa systemy ładowa­nia: bezprzewodowy system ładowania indukcyjnego oraz system ładowania za pomocą styków, tzw. ładowanie galwaniczne. W obu przypadkach, aby rozpocząć proces ładowania należy umieścić aparat słuchowy w stacji ładującej.

Akumulatory – przyszłość aparatów słuchowych?

Akumulatory litowo-jonowe to kluczowy punkt naszego coraz bardziej mobilnego świata. Żadne inne baterie nie mogą równać się z technologią litowo-jonową. „To najlepsza technologia jaką kiedykolwiek opracowano”, uważa George Crabtree – Dyrektor Joint Center for Energy Storage Research. Wiele wskazuje więc na to, że aparaty słuchowe z akumulatorami litowo-jonowymi w przyszłości zdominują rynek. Dzięki prostej obsłudze i rosnącej świadomości w zakresie ochrony środowiska wydaje się oczywiste, że technologia ta spotka się z uznaniem zarówno użytkowników aparatów słuchowych, jak i protetyków słuchu. Dzisiaj trudno już wyobrazić sobie codzienne życie bez ładowalnych urządzeń. Bo czy ktokolwiek z nas wyobraża sobie na przykład konieczność coty­godniowej wymiany baterii w telefonie komórkowym?

Na podstawie: C.Schubert, M. Faltus, Was lange währt, wird endlich g ut, „Hörakustik” 2017 (1)​

Artykuł opublikowany w kwartalniku "Słuch" (nr 2/2017)

Zapisz się do newslettera